CHORZELÓW

           Ślady osadnictwa z epoki brązu (1850-1750 r. p.n.e.). Podczas prac archeologicznych odkryto tu cmentarzysko i znale-ziono przedmioty z brązu. Wieś wzmiankowana w kronikach 1326 roku. Od II połowy XIV wieku istniała  szkoła parafialna. Chorzelów stanowił własność rodu Mieleckich (XV—XVI wieku), Morsztynów (XVII wieku) i rodziny Tarnowskich z Dzikowa (lata 1813 - 1944). Przez kilka wieków (do 1976 roku) istniał tu budynek, który niegdyś służył jako dom ubogich ufundowany przez Stanisława Morsztyna. Przez Chorzelów prowadził "Szlak Sandomierski", więc kupcy korzystali z usług miejscowych rzemieślników, np. bednarzy i zatrzymywali się na piwo, które tu warzono już w XVII w. Za sprawą Tarnowskich na dworze
w Chorzelowie kwitło życie gospodarcze i kulturalne — istniała  duża oficyna dworska, parki bogate w rzadkie i egzotyczne drzewa, folwarki, stawy rybne, dwie gorzelnie, karczma, młyn parowy, tartak, a nawet kopalnia rudy darniowej. Z uwagi na doskonałą jakość i odpowiednią ilość tutejszego mleka, w Cho-rzelowie została uruchomiona jedna z pierwszych w Galicji sero-warni. W lutym 1863 roku zorganizowano oddział, który miał nieść pomoc powstańcom z Królestwa Polskiego. W powstańczej bitwie pod Komorowem zginął hrabia Juliusz Tarnowski z Chorze-lowa. W 1909 roku została tu założona spółka oszczędnościowo — pożyczkowa, zwana Kasą Stefczyka.

         Kościół parafialny pw. Wszystkich Świętych

Parafia w Chorzelowie erygowana w II połowie XIII wieku. Przeniesiono ją do Mielca w 1526 roku. Powtórnie założono dopiero w 1854 roku. Drewniany, z XVII wieku kościół przetrwał do czasu budowy nowej świątyni wzniesionej według pro-jektu architekta Teodora Talowskiego
w 1908 roku.
Obecny jest neogotycki, ceglano-kamienny, trójnawowy, pseudo-bazyłikowy z transeptem i wieżą przy fasadzie. Nad wejściem do krypty grobo-wej — płyta kamienna z napisem łaciń-skim, herb Leliwa, literami AD i datą 1566 rok.

               Ołtarze barokowe z około 1630 roku, przerabiane, oł-tarz główny konsekrowany w 1637 roku, trójdzielny, ujęty ucha-mi z ornamentów okuciowych, z czterema kolumnami na coko-łach. Pole środkowe w kształcie półkolistej arkady. Wewnątrz obraz Matki Boskiej Chorzelowskiej z Dzieciątkiem i św. Józefem — kopia cudownego obrazu z Dzikowa, z przełomu XVII/XVIII w. Ołtarze boczne z obrazami z XVIII wieku, odnawiane i uzupełnia-ne.

               Chrzcielnica barokowo—klasycystyczna z pierwszej połowy XIX wieku. Prospekt organowy z ok. 1700 r. Epitafium Wysockiego (zm. w 1834 roku) i jego siostry Tekli Wysockiej (zm. w 1839 roku) powstało z fundacji Elżbiety z Wysockich Tarnowskiej. Kielich klasycystyczny z ok. połowy XIX w, krzyż ołtarzowy z 1910 roku inkrustowany marmurem kolorowym,
z rzeźbą Chrystusa z kości słoniowej. Świecznik na paschał z I połowy XIX wieku. Trzy świeczniki wiszące z kryształu z końca XVIII wieku.
           
Dzwony kościelne należą do najstarszych zabytków tego rodzaju w Polsce. Dzwon mniejszy o średnicy 52 cm i bar-dzo archaicznym kształcie pochodzi z 1485 roku. Na dzwonie napis w języku łacińskim wykonany gotycką minuskułą, a poniżej trzy reliefowe plakietki z Ukrzyżowaniem. Drugi, nieco większy dzwon pochodzi również z końca XV wieku.
           
Plebania wzniesiona w 1855 roku, wyremontowana
w latach 1981-1984. Murowana na rzucie wydłużonego prostokąta, otynkowana; parterowa, częściowo podpiwniczona. Ściany zewnętrzne z podziałami ramowymi. Dach dwuspadowy kryty dachówką. Wewnątrz zbiory muzealne stanowiące wyposażenie dawnego kościoła oraz dokumenty parafialne od 1637 roku. Znajdujące się na plebanii muzeum parafialne zawiera cenne zbiory z XV-XX wieku.
            
Cmentarz parafialny - kaplica neogotycka wzniesiona ok. 1850 roku - murowana, wewnątrz obrazy z XVIII I XIX w. Nagrobek Honoraty z Aczkiewiczów Głowackiej (zm. 1848 r.) — fundacji męża, klasycystyczny, kamienny, w kształcie postu-mentu z płaskorzeźbą przedstawiającą urnę nakrytą całunem.
         
Cmentarz wojskowy - mogiły z okresu I wojny światowej. W kaplicy cmentarnej w 1997 roku wmurowano tablice pamiątkowe z listami poległych mieszkańców Gminy Mielec w latach 1914-1945.

 

 Kościół drewniany w Chorzelowie, rysunek ołówkiem (ok. 1859)
Kościół drewniany w Chorzelowie, rysunek ołówkiem (ok. 1859 r.)
      

 

           Strona główna           

Copyrights 2006 Gmina Mielec